Persberichten

Zwolle, 20 februari 2012

Cursus geeft informatie over streekeigenheid van landelijk vastgoed

Het Oversticht en de Stichting RIBO (Stichting Scholing, Restauratie en Innovatie in de bouw in Overijssel) hebben de handen ineen geslagen en gaan gezamenlijk een cursus samenstellen over de streekeigenheid van het landelijk vastgoed. De provincie Overijssel is één van de subsidieverleners.
De ontwikkelingen op het platteland gaan snel. Stallen worden groter, bedrijven stoppen of veranderen, mensen van de stad trekken naar het platteland. Erven veranderen en streekeigenheid van een gebied dreigt soms te vervlakken. Bouwbedrijven en makelaars zijn bij die veranderingen vaak vroeg in het proces betrokken. Gebleken is dat juist hier behoefte is aan meer kennis over regionale identiteit en mogelijkheden om op een eigentijdse manier te bouwen, mèt respect voor streekeigen kenmerken. Ook kennis over het restauratievak was gewenst. Daarbij wilde men ook graag meer weten over het werk van de ervenconsulent en bovendien een mogelijkheid hebben om ervaringen uit te wisselen met mensen uit aanliggende vakgebieden.
De cursus die Het Oversticht en RIBO opzetten is nieuw  in Nederland en richt zich niet alleen op aannemers en ontwerpbureaus, architecten en makelaars, maar ook op landgoedeigenaren en rentmeesters. Ook overige belanghebbenden zijn welkom. De cursus  zal van start gaan in het najaar van 2012 op verschillende locaties in Overijssel. Nadere informatie hierover volgt in de loop van dit jaar.

Neem voor meer informatie contact op met Hélène Meelissen, Het Oversticht, 038-4254582.

Zwolle, 15 december 2011 

Overstichtsprijs voor Stichting Canadese Begraafplaats Holten

Dirk Baalman, directeur van Het Oversticht reikte tijdens een donateursbijeenkomst in Oldenzaal de Overstichtsprijs uit aan vrijwilligers van de Stichting Canadese Begraafplaats Holten. Voor de Overstichtsprijs 2011 waren dit jaar twee projecten genomineerd, waarvan het opdrachtgeverschap bijzondere aandacht verdient. Het gaat om een informatiecentrum op de  begraafplaats in Holten en een schoolgebouw op een historische buitenplaats in Eerde.

De begraafplaats voor Canadese gevallenen in Holten is er een van het standaardtype van de Commonwealth Wargrave Commission (WGC). Deze liet na de Eerste Wereldoorlog door een team met o.a. Edwin Lutyens en Howard Baker een ontwerp maken voor de erevelden van de gesneuvelden uit die ‘Great War’. Behalve door een sublieme landschappelijke aanleg worden deze velden gekenmerkt door een aantal vaste elementen, zoals een herdenkingssteen, een kruis, een of enkele kleine gebouwtjes voor informatie, bezinning en gastenboek en een standaardtype zerk. Daarvan staan er telkens honderden en die veelheid imponeert, mede door de symmetrische of axiale aanleg, overal en zonder uitzondering.

Ook in Holten (ruim 3500 graven) is het WGC-type onverkort toegepast. De belangstelling voor zulke sites verflauwt niet. Het boek van Jeroen Geurst (Cemetaries of The Great War by Edwin Lutyens’) getuigt daarvan. En wie zo’n site bezoekt, kan zich die blijvende interesse goed voorstellen. In Holten realiseerde zich een kleine groep vrijwilligers en belangstellenden, dat er rond zo’n site heel wat te vertellen is. Zij hebben zich ervoor beijverd dat een informatiepaviljoen tot stand kwam dat nu, naast de begraafplaats gesitueerd, allerlei lagen van informatie over de oorlog, de gevallenen, de Canadezen en de begraafplaats als object ontsluit. Architect Jaap Kuin maakte er een situatiespecifiek ontwerp voor dat bescheidenheid paart aan functionaliteit en een fraai ontwerp.

Op het landgoed Eerde ligt de historische buitenplaats met kasteel Eerde. De plek heeft een lange geschiedenis van internationale oriëntatie, waarin de Sterkampen rondom Krishnamurti een hoogtepunt vormden. Maar ook voor de internationale scouting was het landgoed van destijds baron Van Pallandt van belang en nu zit er al decennia de ‘Internationale School’, tegenwoordig onderdeel van ‘De Landstede’.

Het landgoed wordt beheerd door de Vereniging Natuurmonumenten en die heeft samen met de Internationale School gezocht naar een oplossing voor de groeiende discrepantie tussen de eisen van een bloeiende school en die van een historisch kasteel met belangrijke tuinaanleg. Nadat eerder al de vroegere orangerie werd gerestaureerd en voor onderwijs geschikt gemaakt (daar kregen ze destijds de eerste Fré Prakprijs van de Monumentenwacht voor), werd nu een nieuw schoolgebouw geprojecteerd in de oostelijke moestuin.

Die nieuwbouw maakt het mogelijk om de oude barakken af te breken die de tuin decennia lang ontsierden (niets duurt zo lang als een tijdelijke voorziening) en om het kasteel te ontlasten van de druk die de functie ‘school’ meebrengt. Uit het oogpunt van monumentenzorg heeft de school dat mooi gedaan, maar er waren in het proces partijen die daar nog even van moesten worden overtuigd. Er zijn in kasteel-kringen partijen die vinden dat alleen bewoning een geschikte functie is voor een kasteel en dat aan monumenten niets kan worden gewijzigd.

Zwolle, 3 februari 2011

Bijgebouwen in de hoofdrol

Kapschuren, hooibergen, kippenhokken, bakhuisjes, aardappelkelders, schaapskooien, botenhuizen. De diversiteit van bijgebouwen op erven is enorm. Helaas is en wordt er veel gesloopt. Boeren stoppen, breiden uit of geven een andere bestemming aan hun erf. Nieuwe functies op het erf zoals recreatie, zorg, wonen en werken brengen nieuwe bijgebouwen met zich mee. De uitdaging is de uniforme uitstraling die bijgebouwen vaak hebben te doorbreken; om ze een eigentijds karakter te geven en tegelijkertijd duurzaam te maken.

Het Oversticht heeft een brochure gemaakt over bijgebouwen op erven. Daarin veel tips in tekst en beeld. Als je bijgebouwen een nieuwe bestemming gaat geven of nieuw gaat bouwen: wat kun je dan doen, wat zijn je mogelijkheden? De gids geeft niet alleen veel praktische informatie, bijvoorbeeld over subsidies, maar laat ook zien wat in de verschillende streken van Overijssel typerend was voor sommige bijgebouwen. Zo hadden de bakhuisjes in Staphorst vaak dezelfde kleur groen en blauwe kleur als de gevels van boerderijen en komt hier vanaf 1920 een veel groter type kippenhok voor dan in andere streken. De verklaring hiervoor is dat mensen hier een financiële tegemoetkoming kregen voor het houden van kippen. Met het verkopen van de eieren op de markt verdienden de vrouwen wat bij.| 

Zwolle, 4 januari 2011

Leerlingen ROC aan de slag met erfgoedactiviteiten in de BSO

Op initiatief van Het Oversticht in Zwolle, worden leerlingen van ROC Deltion de komende tijd voorbereid op het ontwikkelen van erfgoedactiviteiten voor leerlingen in de buitenschoolse opvang. Twee praktijkmiddagen op vrijdag 7 januari en 14 januari leggen de basis waarmee dertig ROC-leerlingen, verbonden aan de opleidingen Brede School; SPW en Kinderopvang van het Deltion College, in het voorjaar een pakket van erfgoedactiviteiten gaan maken voor zes kinderopvangcentra in Zwolle, Dalfsen en Kampen.

Kinderen in de buitenschoolse opvang hebben behoefte aan ontspanning: spel en activiteiten. Activiteiten die ‘onvergetelijk’ zijn dragen bij aan het referentiekader dat kinderen ontwikkelen. Cultureel erfgoed biedt een schat aan ontdekkingsmogelijkheden. Door erfgoed te ervaren en erover te horen, verbreden kinderen op een speelse manier hun blik op de wereld.

Het Oversticht heeft samen met Travers/Doomijn, Allio Kinderopvang en ROC Deltion een programma ontwikkeld, gericht op een erfgoedactiviteiten-aanbod voor kinderen op de BSO. Het Oversticht levert de inhoudelijke kennis en docenten van het ROC en begeleidsters van de BSO’s zorgen voor de pedagogisch verantwoorde aanpak. Sleutelfiguren in het programma zijn de leerlingen van het ROC. Na een introductie op erfgoed (wat is het, wat hebben we, wat kan je er mee, hoe zet je kennis om in activiteiten?) zullen zij een programma met ongeveer dertig activiteiten ontwikkelen. ROC-leerlingen gaan daarmee dit voorjaar aan de slag. Hiervan worden handleidingen en werkbladen gemaakt die landelijk beschikbaar worden gesteld, zodat ook andere BSO-instellingen in samenwerking met ROC-leerlingen erfgoedactiviteiten kunnen ontwikkelen.  

Het programma dat de basis vormt voor de dertig ROC-leerlingen is als volgt:

• Vrijdag 7 januari 13.15 uur ontvangst bij Het Oversticht in Zwolle. Na een toelichting op de historische plek en het gebouw en een introductie op de geschiedenis van Zwolle gaan de leerlingen de Broerenkerk bezoeken. Hier krijgen ze informatie over het gebouw, de geschiedenis, de graven en opgravingen die in  en rond de kerk plaatsvonden. Daarna wandelen ze langs de Librije. Terug bij Het Oversticht leren ze hoe je al die kennis kunt omzetten in een activiteit voor kinderen op de BSO.
• Vrijdag 14 januari 13.00 uur ontvangst bij het Machinemuseum in Zwolle. Na een kennismaking met het museum staan de thema’s molens en landschap op het programma. Molengidsen geven aansluitend op de introductie een rondleiding door Molen de Passiebloem. Ook gaan de leerlingen ter plekke aan de slag met het maken van een windmolen. Ook deze middag wordt weer besloten met een praktijkgericht deel: hoe zet je onderwerp en inhoud nu om naar een activiteit? 

Aan de middagen wordt een bijdrage geleverd door verschillende medewerkers van Het Oversticht, en door Mandy Raamsman (ROC Deltion) en Margriet van Niejenhuis (Doomijn Kinderopvang). 

Het project is mogelijk dankzij financiële ondersteuning door het Fonds voor Cultuurparticipatie; de provincie Overijssel en het Innovatiefonds van Het Oversticht.